CHÓNG MẶT DÙNG THUỐC GÌ ?

1:35 AM 0 Bình luận

Chóng mặt là gì?
Chóng mặtlàrốiloạn rấtkhó chịu do có cảm giác về chuyển động mà thực tếkhông có chuyển động này, hoặc có chuyển động và cơthể lại cảm nhận quá mức. Thí dụ như cảm thấy cảnh vậtxung quanh quay cuồng chao đảo quanh mình mà thực tế cảnh vật đứng im.
Có chóng mặt đơn thuần tức không kèm theo rối loạn khác, nhưng cũng có chóng mặt kèm theo buồn nôn, nôn, mất thăng bằng, ù tai, đổ mồ hôi...
Chóng mặt có thể gặp ở mọi lứa tuổi nhưng thường gặp nhiều ở người cao tuổi. Nữ dễ bị chóng mặt hơn nam (nữ bị gấp 3 lần SO Với nam).
Chóng mặt có mấy loại?
 Chóng mặt là một triệu chứng do nhiều bệnh gây ra. Tuy chóng mặt do nhiều nguyên nhân gây ra nhưng có thể chia làm 2 loại:
 1. Chóng mặt có nguồn gốc ngoại biên (peripheral vertigo): Thực chất liên quan đến rối loạn ở bộ phận tai trong gọi là tiền đình. Vì vậy, chóng mặt có nguồn gốc ngoại biên còn được gọi chóng mặt do rối loạn tiền đình (vertibular vertigo).
2. Chóng mặt có nguồn gốc trung ương (central vertigo): Liên quan đến tổn thương ở trung tâm kiểm soát thăng bằng trên não như bị tai biến mạch máu não, nhồi máu tiểu não, nhức đầu migraine, bệnh Parkinson... Chóng mặt loại này thường kèm theo nôn ói, song thị, nói khó, lú lẫn, yếu một phần cơ thể... (chóng mặt loại này nên nhập viện ngay).
Chóng mặt do rối loạn tiền đình gồm những loại nào?
 Chóng mặt rối loạn tiền đình có nhiều loại, trong đó có một số lành tính chỉ cần dùng thuốc đơn giản có thể chữa khỏi. Có thể kể một số chóng mặt rối loạn tiền đình như sau:
 - Chóng mặt rối loạn tiền đình do dùng thuốc (khángsinh nhóm aminosid:stretomycin, gentamycin...), do rượu, ma túy.
- Chóng mặt rối loạn tiền đình do nhiễm virus (cảm cúm, Zona, thủy đậu gây viêm dây thần kinh tiền đình), do nhiễm vi khuẩn (gây Viêm tai trong).
 - Chóng mặt rối loạn tiền đình do bệnh Ménière, bệnh này gây dịch tiết quá nhiều gây ứ đọng trong bộ phận tai trong, có 3 biểu hiện: chóng mặt, ù tai và giảm thính lực.
 - Chóng mặt tư thế kịch phát lành tính (Benign paroxysmal positional vertigo) do hình thành sỏi trong ống bán khuyên của tiền đình, gây chóng mặtxuất hiện đột ngột khi thay đổi tư thế đầu.
Tại sao rối loạn tiền đình đưa đến chóng mặt?
Ta cần biết tai của con người có hai chức năng: Đó là nghe tức thính giác, ngoài ra tai còn có bộ phận giúp điều chỉnh thăng bằng, định hướng. Chính tiền đình - một bộ phận nằm trong tai trong-là hệ thống giữ vai trò quan trọng trong điều chỉnh thăng bằng và định hướng cho cơ thể. Hệ thống tiền đình trong mỗi tai (nằm kế cận ốc tai) bao gồm 3 ống bán khuyên thẳng góc nhau gắn liền vớixoang nang, cầu nang. Ba thành phần vừa kể nhạy cảm với các kích thích (như chuyển động của đầu) đưa các xung động thần kinh do kích thích theo dây thần kinh tiền đình về não, cho phép cơ thể nhận thức về chuyển động, định hướng và thăng bằng. Khi hệ thống tiền đình bị rối loạn sẽ gây ra trạng thái mất cân bằng về tư thế (rối loạn thăng bằng), đưa đến một triệu chứng là chóng mặt Thí dụ, khi nhỏ thuốc vào tai với nhiệt độ cao hơn hay thấp hơn thân nhiệt có thể kích thích ống bán khuyên làm người bệnh chóng mặt. Hoặc vỗ mạnh vào tai kích thích ống bán khuyên làm đi đứng lảo đảo, thậm chí té ngã.
Các thuốc thuốc trị chóng mặt gồm những thuốc nào?
Các thuốc thông thường trị chóng mặt gồm có:
 - Thuốc là dẫn chất acid amin:Acetyl-DL-Leucin (Tanganil).
- Thuốc chủ vận histamin ở thụ thể H1 (giống như histamin, chứ không phải là thuốc kháng histamin như nhiều tài liệu ghi): betahistin.
 - Thuốckhánghistamin ởthụ thểH:cinnarizin, dimenhydrinat.
- Thuốc đối kháng kênh calci: flunarizin. Có khi chóng mặt phải cần dùng THUỐC CÓ SỰ CHỈ ĐỊNH CỦA BÁCSI được kể sau đây:
- Thuốc glucocorticoid: methylprednisolon (chống viêm khi chóng mặt do viêm dây thần kinh tiền đình), dexamethason (chóng mặt do bệnh Ménière).
- Thuốc an thần: diazepam, lorazepam... (dùng trong mấy ngày đầu bị chóng mặt để giảm lo lắng ở bệnh nhân).
Bị chóng mặt đơn thuần có thể dùng Tanganil? Tanganil là tên biệt dược của acetyl-DL-leucin là một dẫn chất của leucin. Leucin là một trong 8 acid amin thiết yếu rất cần cho sự sống, cho sự tăng trưởng, phát triển cơ thể (8 acid amin ấy là leucin, histidin, phenylalanin, lysin, methionin, isoleucin, threonin, valin). Tanganil từ lâu được dùng trị hiệu quả một số cơn chóng mặt, đặc biệt là chóng mặt đơn thuần, so với thuốc trị chóng mặt khác rất ít gây tác dụng phụ có hại. Đã có một số nghiên cứu chứng tỏ Tanganil thúc đẩy quá trình bù trừ tiền đình (vertibular compensation) nhằm cải thiện chóng mặt. Khi bệnh nhân bị chóng mặt làm khó chịu mà không có rối loạn nào khác có thể dùng một loại thuốc trị chóng mặt như Tanganil.
Lưu ý sử dụng thuốc trong vài ngày, thấy không đỡ nên đi khám bác sĩ. Bởi vì có bác sĩ khám sẽ tìm nguyên nhân và điều trị theo nguyên nhân gây chóng mặt. Như bác sĩ chỉ định dùng thêm kháng sinh nếu do viêm tai giữa, dùng thuốc kháng virus nếu do virus nhưZona, điều trị ngoại khoa cắtbỏ khốiunếu có khốiugây rối loạn tiền đình... Có khi bác sĩphải điều trịphục hồi chức năng phối hợp, như trong trường hợp chóng mặt do viêm dây thần kinh tiền đình hoặc chóng mặt tư thế lành tính kịch phát ngoài điều trị bằng thuốc nên điều trị phục hồi chức năng để giảm nhanh hơn triệu chứng chóng mặt...